Mürşidin biri, müritlerine görev vermiş. Hepsi kırlara çıkıp çiçek toplayacaklarmış. Bir süre sonra müritler ellerinde çiçeklerle dergâha dönmüşler; ancak birinin eli bomboşmuş. Mürşit sormuş: “Evladım sen hiç çiçek görmedin mi?” “Gördüm efendim görmesine de…” diye cevap vermiş derviş, “Hepsi Allah’ı tespih ediyorlardı. Zikirlerini bölmek istemedim.”
Bu bakışın kaynağı Kur’an-ı Kerim’dedir: “Yedi gök, yer ve bunlarda bulunanlar Allah’ı tesbih ederler. O’nu hamd ile tesbih etmeyen hiçbir şey yoktur.” (İsrâ suresi, 17/44)
Mahlukata bakışı Kur’an ayetlerinin çerçevesinde şekillenen Müslümanlar, bir yaprağı bile dalından koparmamak için hassasiyet gösterirler. Yerde dolaşan böcekleri ezmemek için başı önünde yürüyen ve ayakkabılarına ziller takan “karıncaezmez” kimseler, bu düşüncenin ürünüdür.
Mahlukatın Dilinden: Tahmidiye
Din insanın yaratıcısıyla, insanlarla, kendisiyle ve diğer bütün mahlukatla ilişkilerini düzenleyen ilahi bir sistemdir. Bu çerçeveden bakınca bir Müslüman, tabiatla ilişkisinden de sevap veya günah elde eder. Çünkü İslam’a göre bütün varlıklar gibi hayvanlar ve bitkiler de Allah’ı tesbih eder, O’nun verdiği vazifeleri yerine getirirler. Bir açıdan tıpkı melekler gibi onlar da Allah’ın memurlarıdır. Bunu fark etmeyip varlıkları abes ve gayesiz zannetmek, onların değerini yok farz etmektir.
Hayvanlar da bitkiler de müminlerin zikir ve tesbih arkadaşlarıdır. Bu mevzudaki farkındalığın, Hazreti Ali’den rivayet edilen ve Bediüzzaman Said Nursi hazretlerinin ehemmiyetle tavsiye ettiği Tahmidiye Duası’nda zirveye çıktığını görürüz.
Tahmidiye’de mahlukatın bütün çeşitleri ve dilleriyle Allah’a hamd edilir. Örneğin şöyle ifadeler vardır: “Allah’ım bize imanı, Kur’an’ı, İslam’ı lütfettiğin için sana mahlukatının bütün dilleri sayısınca hamdolsun. Ağaçların çekirdekleri ve tohumları adedince; hayvanların sesleri, nefesleri ve tesbihleri adedince sana hamdolsun…”
Tahmidiye Duası’nda . . .
